Cijene stanova i kirija širom Evrope bilježe kontinuiran rast, dok prihodi građana ne prate isti tempo. Novo istraživanje projekta HOUSE4ALL pokazuje da je stanovanje sve teže priuštivo, posebno za mlade i samce u velikim gradovima.
Stanovanje postaje jedan od najvećih finansijskih izazova za građane širom Evrope, dok razlika između plata i cijena nekretnina nastavlja da raste.
Prema podacima projekta HOUSE4ALL, koji je razvijen na Tehničkom univerzitetu u Beču u saradnji s međunarodnim partnerima, po prvi put su dostupni uporedivi podaci o cijenama najma i kupovine stanova u odnosu na prihode stanovništva širom Evrope.
Rezultati pokazuju da je problem najizraženiji u velikim gradovima i ekonomskim centrima, gdje cijene stanovanja rastu znatno brže od plata.
Najveći pritisak osjećaju mladi ljudi, koji žive sami i iznajmljuju manje stanove, gdje je cijena po kvadratnom metru najviša.
U mnogim evropskim državama sve je izraženiji trend odgađanja osamostaljenja, a dio mladih ostaje u roditeljskim domovima upravo zbog visokih troškova stanovanja.
Najviše cijene bilježe glavne prijestonice i ekonomski centri, ali i turističke i obalne regije, gdje dodatni pritisak stvaraju kratkoročni najam i kupovina nekretnina za odmor.
S druge strane, ruralna područja bilježe niže cijene, ali i pad potražnje zbog iseljavanja stanovništva.
Kao izuzetak u evropskim okvirima izdvaja se Beč, gdje veliki udio gradskih stanova i regulisana politika kirije i dalje omogućavaju relativno pristupačne cijene stanovanja.
Model bečkog javnog stanovanja često se navodi kao primjer kako aktivna politika može uticati na stabilnost tržišta nekretnina.
Istraživanje upozorava i na dodatni izazov: energetske obnove zgrada, iako neophodne za klimatske ciljeve, u kratkom roku mogu dovesti do rasta kirija.
Taj fenomen, poznat kao “energetska gentrifikacija”, može dovesti do iseljavanja stanara s nižim primanjima iz obnovljenih objekata.
Rastući troškovi stanovanja sve više utiču na političke odluke u evropskim državama, a očekuje se da će ova tema u narednim godinama biti jedan od prioriteta EU politika, saopštio je Ured Grada Beča u Sarajevu.
(Fena)